|
|
Tüm rehberler
GEOINTDoğrulama

Gölgeden Saat ve Tarih Bulma: SunCalc ile Kronolokasyon Rehberi

OSINT TR7 dk okuma

Konum bulma (geolocation) bir fotoğrafın nerede çekildiğini, kronolokasyon (chronolocation) ise ne zaman çekildiğini bulmaktır. “Bu fotoğraf bu sabah çekildi” iddiasını doğrulamanın en güçlü yollarından biri gölgelerdir: güneşin konumu yere, tarihe ve saate göre değişir ve bu hesaplanabilir.

Temel fikir

Güneşin gökyüzündeki konumu iki değerle anlatılır: azimut (pusula yönü) ve yükseklik (ufuktan açısı). Gölge, güneşin tam tersi yönüne düşer. Gölgenin uzunluğu ise güneşin yüksekliğine bağlıdır: güneş alçaldıkça gölge uzar.

gölge boyu = nesnenin boyu / tan(güneşin yüksekliği)

Örnek: 10 m’lik direğin gölgesi 10 m ise yükseklik 45°,
        gölgesi 5 m ise tan(yükseklik) = 2, yani yaklaşık 63°.

Yani bir fotoğrafta hem gölgenin yönünü hem de boy oranını ölçebilirseniz, güneşin o andaki konumunu bulursunuz. Konum da biliniyorsa, bu güneş konumunun hangi tarih ve saatlerde oluştuğunu hesaplayabilirsiniz.

Adım adım

  1. Önce yeri bulun. Kronolokasyon için konum şarttır; aynı saat farklı şehirlerde farklı gölge verir. Bunun için fotoğraftan konum bulma rehberimize bakın.
  2. Dikey bir nesne seçin. Direk, bina köşesi, duvar veya ayakta duran bir insan. Gölgenin düştüğü zemin mümkünse düz olsun.
  3. Gölgenin yönünü haritada ölçün. Fotoğraftaki yolu, bina cephesini veya kaldırımı uydu görüntüsündeki karşılığıyla eşleştirin. Gölgenin bu çizgilere göre hangi yöne düştüğünü bulun.
  4. Boy oranını tahmin edin. Boyunu bildiğiniz nesneleri kullanın: bir kapı yaklaşık 2 m, bir bina katı yaklaşık 3 m, bir yetişkin yaklaşık 1,7 m.
  5. SunCalc’ta deneyin. Konumu işaretleyin, tarihi seçin ve saat kaydırıcısını gölge yönü fotoğraftakiyle örtüşene kadar oynatın. Nesne yüksekliğini girerseniz gölge boyunu da gösterir.
  6. Adayları daraltın. Aynı gölge yönü yılın farklı günlerinde farklı saatlerde oluşur. Gölgenin uzunluğu mevsimi, yönü saati daraltır.
İpucu: Güneş sabah doğuda, öğleden sonra batıdadır. Gölge batıya düşüyorsa fotoğraf sabah, doğuya düşüyorsa öğleden sonra çekilmiştir. Kuzey yarımkürede öğlen gölgeler kuzeye bakar.

Gölge dışındaki zaman ipuçları

  • Mevsim: Yapraklar, kar, ekin, insanların kıyafetleri.
  • Hava durumu: Fotoğraftaki yağmur, sis veya bulutları o günün hava kayıtlarıyla karşılaştırın.
  • Uydu görüntüleri: Fotoğraftaki inşaat, araç veya hasar belirli tarihli uydu görüntülerinde var mı? (uydu görüntüsü okuma rehberi)
  • Çevredeki metinler: Afişler, etkinlik pankartları, fiyat etiketleri, plakalar.
  • Işığın rengi: Gün doğumu ve batımına yakın saatlerde ışık sıcak ve gölgeler çok uzundur.

Sık yapılan hatalar

  • Ters çevrilmiş fotoğraf: Ayna görüntüsü gölge yönünü tam tersine çevirir. Yazılara bakarak kontrol edin.
  • Perspektif: Geniş açılı lens ve eğimli zemin gölge uzunluğunu yanıltır. Mümkünse yere dik bakan çekimler ya da birden fazla nesne kullanın.
  • Saat dilimi ve yaz saati: Hesaplama araçları yerel saati gösterir; kaynakla karşılaştırırken saat dilimini kontrol edin.
  • Fotoğrafın meta verisine körü körüne güvenmek: Kameranın saati yanlış ayarlı olabilir (EXIF rehberi).
  • Bulutlu hava: Yumuşak, belirsiz gölgelerle kesin sonuç çıkmaz; sonucu bir zaman aralığı olarak verin.

Sonucu her zaman bir aralık olarak raporlayın: “Fotoğraf büyük olasılıkla Mayıs ortası ile Temmuz ortası arasında, yerel saatle 15:30-16:30 arasında çekildi.” Kesinlik iddia etmek yerine belirsizliği açıkça yazmak, doğrulamanın güvenilirliğini artırır.

Öğrendiklerini dene
Gerçek fotoğraflarla hazırlanmış OSINT görevlerini çöz, liderlik tablosunda yüksel.
Görevlere git

Sık sorulan sorular

Kronolokasyon nedir?

Bir fotoğrafın ya da videonun ne zaman çekildiğini; gölgeler, mevsim, hava durumu ve çevredeki ipuçlarıyla bulmaktır.

Konumu bilmeden gölgeden saat bulunabilir mi?

Hayır. Güneşin konumu yere göre değişir; önce fotoğrafın çekildiği yeri bulmanız gerekir.

SunCalc ne işe yarar?

Seçtiğiniz yer, tarih ve saat için güneşin yönünü ve yüksekliğini haritada gösterir; nesne yüksekliği girildiğinde gölge boyunu da hesaplar.

Diğer rehberler

Due DiligenceFININT

Gerçek Sahip (UBO) Nasıl Bulunur? Paravan Şirketler ve Yaptırım Taraması

Bir şirketin arkasında gerçekte kimin olduğunu bulmak: sahiplik zinciri, vekil hissedarlar, paravan yapının işaretleri, isimlerin farklı yazılışları ve yaptırım listelerinde doğru tarama.

8 dk okuma18 Kasım 2026
Due DiligenceFININT

Şirket Sicili Nasıl Araştırılır? Ticaret Sicil Gazetesi, MERSİS ve Yabancı Siciller

Bir şirketin kuruluş tarihini, ortaklarını, yöneticilerini ve adres geçmişini resmi kayıtlardan bulmak: Ticaret Sicil Gazetesi, MERSİS, e-Devlet, Companies House ve OpenCorporates.

7 dk okuma18 Kasım 2026
Due DiligenceWeb

Alan Adı ve Web Sitesi Araştırması: WHOIS, DNS ve Sertifika Kayıtları

Bir web sitesinin ne zaman kurulduğunu, kime ait olabileceğini ve hangi sitelerle bağlantılı olduğunu bulmak: WHOIS ve RDAP, geçmiş kayıtlar, DNS, SSL sertifikaları, ters IP ve ortak izleme kodları.

7 dk okuma18 Kasım 2026
Due Diligenceİşe Alım

Background Check Nedir? İşe Alım Öncesi Araştırma ve KVKK Sınırları

Background check (işe alım öncesi araştırma) nedir, neyi kontrol eder, nerede durmalıdır? Gerçek vakalar, KVKK ve ayrımcılık yasağı çerçevesinde adım adım süreç ve uzaktan çalışmada kimlik doğrulama.

8 dk okuma16 Kasım 2026
Due DiligenceDoğrulama

Diploma, Referans ve İş Geçmişi Nasıl Doğrulanır? Özgeçmiş Doğrulama Rehberi

Özgeçmişteki diploma, sertifika, iş geçmişi ve referansları açık ve resmî kaynaklarla doğrulamak: barkodlu belgeler, ticaret sicili, web arşivi, sahte referans işaretleri ve şirket beyanlarında aynı yöntem.

8 dk okuma16 Kasım 2026
AramaBaşlangıç

Google Dorking: Gelişmiş Arama Operatörleriyle OSINT

site:, filetype:, intitle:, tırnak ve tarih operatörleriyle arama motorlarından çok daha fazlasını çıkarın. Belge, şirket, kullanıcı adı, konum ve denizcilik için hazır dork kütüphanesi.

9 dk okuma14 Kasım 2026
ArşivDoğrulama

Silinen İçeriği Bulmak: Wayback Machine ve Web Arşivleri Rehberi

Silinmiş ya da değiştirilmiş web sayfalarının eski hâllerini bulmak: Wayback Machine, archive.today ve ulusal arşivler. Bir sitenin geçmişini okumak, arşivleme ve sınırlar.

6 dk okuma14 Kasım 2026
RaporlamaBaşlangıç

OSINT Raporu Nasıl Yazılır? Bulgu, Kanıt ve Güven Seviyesi

Açık kaynak araştırmasının sonucunu okunur ve doğrulanabilir bir rapora dönüştürmek: rapor yapısı, kanıt kaydı, arşivleme, güven seviyesi dili ve CTF write-up’ı yazma ipuçları.

6 dk okuma14 Kasım 2026
DenizcilikGEOINT

Gemi Takibi ile OSINT: IMO, MMSI, AIS ve Gölge Filo Rehberi

Açık kaynaklarla gemi takibi: IMO ve MMSI farkı, AIS verisi ve sınırları, gemi kimliğini doğrulama, uydu görüntüsünde gemi ölçme, gölge filo ve yaptırım veri tabanları.

6 dk okuma13 Kasım 2026
Due DiligenceFININT

Due Diligence Nedir? OSINT ile Şirket ve Aday Doğrulama Rehberi

Due diligence nedir, ne zaman yapılır? Açık kaynaklarla tedarikçi ve şirket doğrulama, kırmızı bayraklar ve KVKK’ya uygun işe alım öncesi aday taraması için adım adım rehber.

6 dk okuma13 Kasım 2026
OSINTBaşlangıç

OSINT Nedir? Açık Kaynak İstihbaratına Başlangıç Rehberi

OSINT (açık kaynak istihbaratı) nedir, nerelerde kullanılır, nasıl öğrenilir? İstihbarat döngüsü, temel beceriler, etik ve hukuki sınırlar ile başlangıç için yol haritası.

4 dk okuma12 Kasım 2026
GEOINTGeolocation

Fotoğraftan Konum Bulma (Geolocation): Adım Adım Rehber

Bir fotoğrafın nerede çekildiğini bulmanın yöntemi: meta veri kontrolü, görseldeki ipuçlarını okuma, tersine görsel arama, harita ve sokak görünümüyle daraltma ve doğrulama.

4 dk okuma12 Kasım 2026
Görsel AnalizIMINT

Tersine Görsel Arama Rehberi: Google Lens, Yandex, Bing ve TinEye

Tersine görsel arama nedir, ne işe yarar? Google Lens, Yandex Görseller, Bing Visual Search ve TinEye’nin güçlü yanları ve daha iyi sonuç almak için pratik ipuçları.

3 dk okuma12 Kasım 2026
Görsel AnalizKişisel Güvenlik

Fotoğraf Meta Verisi (EXIF) Nedir? Nasıl Görülür ve Nasıl Silinir?

Fotoğraflarınızda gizlenen EXIF meta verisi nedir, hangi bilgileri (konum, tarih, cihaz) taşır? Telefon ve bilgisayarda nasıl görülür, paylaşmadan önce nasıl silinir ve OSINT’te nasıl kullanılır?

3 dk okuma12 Kasım 2026
SOCMINT

Kullanıcı Adından İz Sürmek: SOCMINT’e Giriş Rehberi

Tek bir kullanıcı adından başlayarak açık kaynaklarda araştırma yapmanın yöntemi: kullanıcı adı taraması, eşleşmeleri doğrulama, pivot teknikleri, arşivler ve etik sınırlar.

3 dk okuma12 Kasım 2026
GEOINTUydu

Uydu Görüntüsü Nasıl Okunur? Ücretsiz Uydu Kaynakları Rehberi

Ücretsiz uydu görüntüsü kaynakları (Sentinel, Landsat, NASA Worldview, Google Earth) ve uydu görüntüsü okumanın temelleri: çözünürlük, tarih, gölgeler, sahte renk ve değişim tespiti.

3 dk okuma12 Kasım 2026
DoğrulamaGörsel Analiz

Sahte Haber ve Görsel Doğrulama: 5 Adımda Kontrol Rehberi

Sosyal medyada gördüğünüz bir fotoğraf veya videonun gerçek olup olmadığını 5 adımda kontrol edin: kaynak, ilk yayın, konum, zaman ve bağlam. Yapay zekâ ile üretilmiş görseller için ipuçları.

3 dk okuma12 Kasım 2026