Bellingcat Data Digging: 111. Country Collapse Görevinin Çözümü

Country Collapse görevi

Görevin senaryosu

Bellingcat Data Digging serisinin 111 numaralı Country Collapse görevi ilgi çekici bir tarih araştırması sunuyordu:

1996’nın sonlarında Lizbon Dünya Fuarı’nın (Expo 98) resmî sitesi, yüzü aşkın katılımcı ülkeden oluşan ilk grubu listeledi. Fuar Mayıs 1998’de kapılarını açmadan önce kayıtlı ülkelerden biri ortadan kalktı. Görev, listeden çıkan ülkenin adını o tarihte resmî web sayfasında nasıl yazıldıysa birebir bulmaktı.

Görev açıklaması iki temel ipucu veriyordu: Standart Wayback Machine’in ötesine bakmak. “Archive” kelimesini Portekizceye çevirmek.

İpuçlarını çözmek ve arşivi bulmak

“Archive” kelimesinin Portekizcesi “arquivo”dur. Etkinlik adını bu kelimeyle birleştirerek odaklı bir web araması yaptım: Lisboa Expo 98 arquivo.

Arama beni hemen Portekiz’in ulusal çevrim içi arşiv hizmeti arquivo.pt’ye yönlendirdi; bu hizmet Portekiz web sitelerinin kapsamlı geçmiş kayıtlarını tutuyor

.

Geçmiş kayıtları incelemek

Doğru arşivi bulduktan sonra orijinal expo98.pt alan adının saklanan kayıtlarını taramaya başladım. 1996’dan kalan en eski kayıtların çoğu eksik, bozuk ya da “yapım aşamasında” uyarısı gösteriyordu.

Zaman çizelgesinde 1996 sonuna doğru ilerlerken 4 Kasım 1996 saat 10:40:40’ta alınmış eksiksiz bir kayıt buldum: http://www.expo98.pt:80/en/participantes/paises.html

Bu sayfa, resmî son tarihten önce yüzü aşkın ülkenin kayıt yaptırmasını kutlayan İngilizce duyuruyu gösteriyordu

Yazım hatasını fark etmek ve çözüme ulaşmak

Tarihsel olarak Zaire, Mayıs 1997’de köklü bir siyasi dönüşüm ve isim değişikliği geçirerek Expo 98 açılmadan önce Kongo Demokratik Cumhuriyeti oldu. Resmî diplomatik kayıtlar ülkenin adını Zaire ya da Zaïre olarak yazsa da görev o sayfadaki yazımı birebir istediği için standart yazımlar kabul edilmedi.

Arşivlenmiş sayfadaki katılımcılar paragrafını dikkatle incelemek listede belirgin bir yazım hatasını ortaya çıkardı: ...Croatia, Algeria, Zairie, United Arab Emirates, Italy...

Site yöneticileri ülkenin adını yanlışlıkla Zairie olarak yazmıştı. Bu ifadeyi birebir göndermek görevi çözdü.

Çözüm: Zairie

Teşekkürler

Bu kadar ilgi çekici ve öğretici bir görev tasarladığı için Miguel Ramalho’ya çok teşekkürler. Topluluğa sürekli olarak harika açık kaynak istihbaratı görevleri sunan Bellingcat’e ve tüm Data Digging projesine de kocaman teşekkürler.