15. OSINT Alıştırması Çözümü: Gizliliği Kaldırılmış CIA Belgeleri ve Tarihî Konum Tespiti
This write-up is also available in English: switch the site language to EN (top right).
Bu zorlu ve öğretici tarihî OSINT alıştırmasını tasarladığı için Sofia Santos’a (Gralhix) özel teşekkürler.
Göreve genel bakış
Sofia Santos’un 15. OSINT Alıştırması, bir istihbarat ajanının Ocak 1953’te çektiği açıklanmamış bir fotoğrafı belgeleyen, gizliliği kaldırılmış bir CIA fotoğraf altı raporunun ekran görüntüsünü veriyor.

Hedefler:
- CIA raporunda sözü edilen orijinal fotoğrafı bulmak.
- Teleskop tamamlandığında kurulduğu son konumu kesin olarak belirlemek.
1. adım: CIA raporunu çözümlemek
İlk adım rapor kartından kullanılabilir tüm meta verileri çıkarmaktı:
- Üretici:
AT ASKANIA FACTORY(Berlin’de bulunan, önde gelen Alman optik ve hassas alet üreticisi Askania-Werke). - Hedef/müşteri:
BUILT FOR THE UNIVERSITY OF BONN. - Teknik özellikler: 20 fit kamera boyu, 3 ton ağırlık, Palomar Dağı teleskobundan 20 kat geniş optik alan.
- Aşama/bağlam:
being assembled at factory(fotoğrafın bir gözlemevi kubbesinde değil, bir üretim atölyesinde çekildiğini gösteriyor). - İstihbarat tarihi:
JAN, 18, 1953. - Raporun kaynağı: Berlin, Almanya.
2. adım: CIA FOIA veri tabanını sorgulamak
Belge dizinini doğrulamak ve kayıtların tamamını incelemek için CIA Bilgi Edinme Özgürlüğü Yasası (FOIA) Elektronik Okuma Odası’nı CIA-RDP78-05867A000100170017-3 belge numarasıyla sorguladım.
Bu arama, döneme ait yer fotoğrafı açıklama kartlarının bulunduğu gizliliği kaldırılmış FOIA PDF’ini doğrudan getirdi.

3. adım: Fotoğrafı bulmak (A görevi)
Tarihî teleskoplar için yapılan standart web aramaları genellikle faaliyetteki kubbelerin modern, yüksek çözünürlüklü fotoğraflarını getirir. Ama CIA belgesi özellikle atölyedeki montaj aşamasını vurguluyordu.
university of bonn telescope sorgusuyla görsel kayıtları tarihî basın arşivleriyle karşılaştırmaya başladım. Arama birebir aynı siyah-beyaz basın fotoğrafını ortaya çıkardı:
- Konu: Atölye önlüklü bir teknisyen iç aynayı/açıklığı monte ederken.
- Arka plan: “being assembled at factory” tanımıyla örtüşen endüstriyel atölye tavan kirişleri ve ağır hizmet vinç zinciri.
- Arşiv referansı: IMAGO Images ID
0061895213(“Jan. 01, 1953 - Gigantic telescope built in Berlin Factory...”).

4. adım: Son kurulum yerini bulmak (B görevi)
Alet, Bonn Üniversitesi’nin Askania-Werke’ye sipariş ettiği Schmidt teleskobu (Schmidt-Spiegel) olarak belirlendikten sonra sıradaki iş kalıcı yerini bulmaktı.
- Tarihî bağlam: Bonn’daki asıl Alte Sternwarte’deki kentsel ışık kirliliği yüzünden üniversite 1950’lerin başında şehir dışında ayrı bir gözlem istasyonu kurdu: Eifel dağlık bölgesinde, Daun yakınlarındaki Observatorium Hoher List (Hoher List Gözlemevi).
- Kurulum: İnşaat 1953’te başladı ve Askania Schmidt teleskobu 1954 civarında tamamlanan ilk kubbeye resmî olarak kuruldu.

Yer: Observatorium Hoher List (Hoher List Gözlemevi)
- Konum: Schalkenmehren / Daun, Rheinland-Pfalz, Almanya
- Koordinatlar:
50°09'46"N 6°50'55"E(50.1627° N, 6.8486° E)
Çıkarılacak dersler
- Önce çözümleme: Her metin öğesini (fabrika adı, müşteri, tarih, montaj durumu) ayrıştırmak sorgulamadan önce tahmin yürütmeyi ortadan kaldırır.
- Montaj durumu: Faaliyetteki bir aletle (gözlemevi kubbesinde) yapım aşamasındaki bir alet (fabrika atölyesinde) arasındaki farkı görmek yanlış eşleşen görselleri elemek için çok önemliydi.
- Arşiv hassasiyeti: Basın fotoğrafı veri tabanları tarihî makineleri çoğu zaman modern akademik arşivlerden daha iyi dizinler.
İlk yayımlandığı yer: Substack